Ba tháng “bế tàng” của mùa đông
Trong cổ thư y học cổ truyền “Hoàng Đế Nội Kinh” có ghi như sau: Mùa đông cây cỏ héo rụng, ngũ cốc được cất giữ trong kho, động vật ngủ đông; mọi thứ đều đóng kín, không để dương khí thoát ra ngoài. Từ Lập Đông đến Lập Xuân, khoảng 3 tháng. Vậy, cách sinh hoạt phù hợp nhất trong thời kỳ bế tàng là gì?
Phương pháp dưỡng sinh hài hòa với mùa đông
Trong Hoàng Đế Nội Kinh còn ghi: Trong mùa này, nên đi ngủ sớm và thức dậy chậm hơn một chút theo ánh sáng mặt trời, giữ tâm bình tĩnh, tránh lạnh, giữ cơ thể ấm áp, đồng thời ra mồ hôi để không mất dương khí. Đây là cách dưỡng sinh phù hợp với mùa đông. Nếu ngược lại, để tinh thần xáo trộn hay phơi nhiễm lạnh, sẽ tổn thương thận, và khi mùa xuân đến, tay chân sẽ yếu ớt và cảm thấy lạnh
Những điểm chính trong dưỡng sinh mùa đông
Các điểm quan trọng:
★ Ngủ sớm
★ Giữ tâm trí bình tĩnh
★ Không để cơ thể bị lạnh, duy trì sự ấm áp
★ Tránh ra mồ hôi quá nhiều khiến dương khí bị hao tổn
Những lưu ý trên là những điều quan trọng cần ghi nhớ trong sinh hoạt hàng ngày.
Về thận
Ở đây, chúng ta sẽ nói về vai trò của thận trong ngũ tạng. Thận không chỉ là cơ quan “thận” trong giải phẫu mà còn là nơi dự trữ tinh (năng lượng sống), liên quan mật thiết đến tăng trưởng, lão hóa và sinh sản. Thận còn giữ vai trò trong duy trì miễn dịch, chức năng xương, tóc, răng, tai.
Nhiều thay đổi trong cơ thể theo tuổi tác liên quan đến thận. Nếu cộng thêm sự lao lực, mệt mỏi tinh thần, thiếu ngủ, hoạt động tình dục quá mức, chức năng thận và các cơ quan liên quan sẽ suy giảm nhanh hơn.
Tại sao thận lại quan trọng
Tinh trữ trong thận được ví như sáp nến, còn năng lượng sống (dương khí) là ngọn lửa được thắp trên sáp ấy. Những tác nhân bên ngoài như lao lực, mệt mỏi… sẽ làm sáp cháy nhanh hơn, tức là làm hao hụt năng lượng sống. Ngược lại, duy trì thói quen bảo vệ thận sẽ giúp bổ sung tinh trữ, nhờ đó vẫn khỏe mạnh khi tuổi tác tăng.
Nguyên liệu giúp bồi bổ thận, tăng cường năng lượng mùa đông
- Nguyên liệu Wakan (Đông – Tây y kết hợp): A giao, Nhung hươu, Quy bản giao, Đông trùng hạ thảo
- Thực phẩm: Các thực phẩm màu đen (đậu đen, mè đen, rong biển, tảo bẹ), thịt cừu, óc chó, củ mài
Mùa đông hãy ngâm mình trong bồn tắm
Một số ngày vẫn còn ấm, nhưng từ giờ trở đi, giữ cơ thể không bị lạnh là rất quan trọng. Nếu bạn thường tắm bằng vòi sen, hãy dành thời gian ngâm mình trong bồn để làm ấm cơ thể ít nhất một lần mỗi ngày sau khi tiếp xúc với không khí lạnh.
- Tránh tắm quá nóng hoặc quá lâu, vì sẽ phản tác dụng.
- Theo Hoàng Đế Nội Kinh, ra mồ hôi giúp cơ thể giải phóng dương khí và giữ ấm. Tuy nhiên, giống như tập thể dục, nếu ra mồ hôi quá nhiều, dương khí sẽ bị hao tổn.
- Nước quá nóng sẽ kích thích hệ thần kinh giao cảm, làm giảm chất lượng giấc ngủ.
- Nên ngâm trong nước ấm khoảng 40–41°C trong 20 phút, để cơ thể từ từ ấm lên.
